آرامگاه سیدامین الدین محمد بلیانی

دانشنامه آثار تاریخی ۳ دقیقه مطالعه

بلیانی عالم و عارف کازرونی معاصر با آل اینجو است. آرامگاه سید امین‌الدین محمد بلیانی (۶۶۸ـ۷۴۵ه..ق) در دامنه کوهی در شمال کازرون، در محله علیای این شهر قرار دارد. آرامگاه او که قسمتی از خانقاه وسیعش بوده، در سال ۷۴۵ه..ق ساخته شده است. بنای سنگی و ویران آرامگاه در محوطه‌ای به مساحت ۲۰۰ متر قرار دارد. دیوارهای خارجی آن از سنگ‌های تراش بدون ملاط ساخته شده است که به وسیله بست‌های فلزی به یکدیگر متصل شده‌اند. اتاق نسبتاً بزرگی درجلو خانقاه قرار دارد که تنها بخش باقی مانده از خانقاه شیخ است. در این اتاق دو سنگ قبر دیده می‌شود که یکی قبر شیخ امین‌الدین و دیگری قبر فرزند سیدعبدالله بلیانی عموی شیخ است.

آرامگاه سیدامین الدین محمد بلیانی

بر روی قبر شیخ نوشته شده:«شیخ الاسلام و السیاده فی زمانه بین المسلمین سید امین‌الملّه و الدین محمدابن الشیخ الربانی، عارف الصمدانی، سید زین المله و الدین علی بن الشیخ الاسلام و المسلمین، امام السالکین، ضیاءالمّله الشریعه والدین سید مسعودالدین جواد السلامی الخراسانی، اجاب دعوه الله فی یوم الاربعاء هادی عشر ذی قعده الحرام سنه خمس و اربعین و سبعمائه و کان عمره سبعاً سبعین».اطراف قبر وی نیز آیات قرآنی حکاکی شده است.در دو طرف این اتاق، رواق‌ها و حجره‌های متعددی دیده می‌شود که احتمالاً قبر اعضای خانواده شیخ در آن قرار داشته. رواق‌ها و حجره‌ها در اثر زلزله خراب شده و قبرهای مذکور در زیر آوار مانده است.سال ۱۲۳۹ه..ق بقعه و خانقاه شیخ که چندین بار در اثر زلزله آسیب دیده بود، مرمت شد.بقعه سیدامین الدین در۱۱/۲/ ۱۳۵۷ با شماره ۱۵۹۸ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.

منابع: آثار عجم، فرصت‌الدوله شیرازی، انتشارات بامداد، ۱۳۶۲، ص ۳۲۶ / اقلیم پارس، سید محمدتقی مصطفوی، نشر تابان، تهران، ۱۳۶۴، ص ۱۱۱ / بزرگان شیراز، رحمت‌اللّه مهراز، انتشارات انجمن آثار ملی، شیراز، ۱۳۴۸، ص ۲۵۸ / بزرگان نامی پارس، محمدتقی میر، انتشارات دانشگاه شیراز، ۱۳۶۸، ج ۱، ص ۳۹۷ / دایره المعارف بزرگ اسلامی، زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، پژوهشگاه دایره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، ۱۳۶۹، ج ۱۲، ص ۵۴۲ / دایره المعارف بناهای تاریخی ایران در دوره اسلامی، بناهای آرامگاهی، ویرایش محمدمهدی عقابی، پژوهشگاه فرهنگ و هنر اسلامی، ۱۳۷۶، ص ۴۸۶ / دایره المعارف بناهای تاریخی ایران، مدارس و بناهای مذهبی، کاظم ملازاده، مریم محمدی، سوره مهر پژوهشگاه فرهنگ و هنر اسلامی، ۱۳۸۱، ص ۱۳۲ / دایره المعارف تشیع، زیر نظر احمد صدر حاج سیدجوادی، کامران فانی، بهاءالدین خرمشاهی، مؤسسه دایره‌المعارف تشیع، با همکاری سازمان نشر یادآوران، تهران، ۱۳۷۱، ج ۳، ص ۳۶۵ / دایره‌المعارف فارسی، غلامحسین مصاحب، انتشارات فرانکلین، ۱۳۴۵، ج ۱، ص ۲۵۴ / شهر سبز یا شهرستان کازرون، محمدجواد بهروزی، کانون تربیت شیراز، ۱۳۴۶، ص ۲۹۰، ۱۶۵ / فارسنامه ناصری، حاج میرزا حسن حسینی فسایی، تصحیح و تحشیه منصور رستگار فسایی، امیرکبیر، تهران، ۱۳۶۷، ج ۲، ص ۱۴۳۸ / کازرون در آینه فرهنگ ایران، منوچهر مظفریان، انتشارات نوید شیراز، ۱۳۷۳، ص ۱۱۵ / مراکز فرهنگی فارس، مرکز انفورماتیک و مطالعات توسعه، سازمان برنامه و بودجه استان فارس، ۱۳۷۲، ج ۱، ص ۱۹۰.

کوروش کمالی سروستانی